Εφάπαξ: Οι νέες προϋποθέσεις και τα ποσά ανά Ταμείο

Σημαντικές αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού και στις προϋποθέσεις χορήγησης του εφάπαξ βοηθήματος φέρνει το νέο πλαίσιο του e-ΕΦΚΑ, καθώς ο στόχος είναι να επιταχυνθούν οι απονομές και να προσαρμοστούν τα ποσά στις πραγματικές εισφορές και στα χρόνια ασφάλισης των εργαζομένων.

Οι ρυθμίσεις αφορούν περίπου 1,1 εκατομμύριο ασφαλισμένους που ανήκουν στα πρώην ταμεία Δημοσίου, Ιδιωτικού Τομέα, ΔΕΚΟ – Τραπεζών και Ελεύθερων Επαγγελματιών.

Ποιοι δικαιούνται εφάπαξ – Οι νέες βασικές προϋποθέσεις

Με βάση το ισχύον καθεστώς, εφάπαξ δικαιούνται όσοι:

1. Συμπληρώνουν τουλάχιστον 20 έτη ασφάλισης
2. Λαμβάνουν κύρια σύνταξη γήρατος, αναπηρίας ή χηρείας
3. Έχουν καταβάλει εισφορές υπέρ πρόνοιας στο αντίστοιχο Ταμείο
4. Δεν οφείλουν εκκρεμότητες εισφορών πρόνοιας (ή τις έχουν ρυθμίσει)

Για ασφαλισμένους με λιγότερα από 20 έτη υπάρχουν ειδικές εξαιρέσεις ανά Ταμείο, ωστόσο το ποσό είναι αναλογικά μικρότερο.

Πώς υπολογίζεται πλέον το εφάπαξ

Το εφάπαξ χωρίζεται σε δύο περιόδους:

1) Χρόνος ασφάλισης έως το 2013

Υπολογίζεται με τον παλιό τρόπο:

• με βάση τον τελευταίο μισθό
• και τον συντελεστή αναπλήρωσης του πρώην Ταμείου (π.χ. Δημοσίου, ΙΚΑ, ΔΕΚΟ)

2) Χρόνος ασφάλισης από το 2014 και μετά

Υπολογίζεται με απολύτως ανταποδοτικό σύστημα, δηλαδή:

• ποσό = σύνολο εισφορών + τεχνικό επιτόκιο
• δεν υπάρχουν πλέον συντελεστές μισθού
• ό,τι έχει πληρωθεί επιστρέφεται, συν μία μικρή απόδοση

Αυτό σημαίνει πως όσοι έχουν πολλά χρόνια μετά το 2014, θα λάβουν μειωμένο εφάπαξ σε σχέση με το παρελθόν, ενώ όσοι έχουν πολλά χρόνια πριν το 2013, θα δουν υψηλότερα ποσά.

Τα ποσά ανά Ταμείο – Ενδεικτικά επίπεδα

Τα ακριβή ποσά εξαρτώνται από μισθούς και έτη ασφάλισης, όμως οι σημερινές μέσες απονομές ανά Ταμείο είναι οι εξής:

Δημόσιο (Δημοτικοί – Εκπαιδευτικοί – Σώματα Ασφαλείας)

• Εύρος: 18.000 – 32.000 ευρώ
• Με 35 χρόνια ασφάλισης: περίπου 27.000 – 30.000 ευρώ

Ιδιωτικός Τομέας – πρώην ΙΚΑ (ΤΑΠΙΤ κ.λπ.)

• Εύρος: 6.000 – 15.000 ευρώ
• Με 30 χρόνια ασφάλισης: 10.000 – 12.500 ευρώ

ΔΕΚΟ & Τράπεζες (πρώην ΤΑΠ-ΟΤΕ, ΤΑΠ-ΔΕΗ, ΕΤΑΤ)

• Εύρος: 20.000 – 42.000 ευρώ
• Σε ορισμένες περιπτώσεις υψηλών εισφορών το ποσό υπερβαίνει τα 45.000 ευρώ

Ελεύθεροι επαγγελματίες – πρώην ΤΣΜΕΔΕ, ΤΣΑΥ, ΟΑΕΕ

• Εύρος: 8.000 – 22.000 ευρώ
• Μηχανικοί & υγειονομικοί με 30–35 χρόνια: 18.000 – 25.000 ευρώ

Ναυτικοί (ΝΑΤ)

• Εύρος: 6.000 – 12.000 ευρώ, ανάλογα με τους θαλάσσιους μήνες

Πιθανές αυξήσεις – Ποιοι κερδίζουν

Οι ειδικοί εκτιμούν ότι αυξήσεις θα δουν όσοι:

• έχουν πολλά χρόνια πριν το 2013,
• είχαν υψηλούς μισθούς στις τελευταίες χρονιές,
• και προέρχονται από Ταμεία με υψηλές εισφορές πρόνοιας (ΔΕΚΟ, Τράπεζες).

Αντίθετα, μειωμένα εφάπαξ ενδέχεται να λάβουν όσοι έχουν πολλά χρόνια εργασίας μετά το 2014, όπου ο υπολογισμός γίνεται αποκλειστικά ανταποδοτικά.6

Πόσο γρήγορα εκδίδεται πλέον το εφάπαξ

Ο e-ΕΦΚΑ έχει ενσωματώσει νέα ψηφιακά εργαλεία και στόχος είναι:

• έκδοση εφάπαξ σε 6–9 μήνες για τις περισσότερες κατηγορίες
• έκδοση σε 3–4 μήνες για όσους έχουν μόνο μετά το 2014 χρόνο ασφάλισης (εύκολος υπολογισμός)

Οι εκκρεμότητες μειώνονται σταθερά, ενώ αναμένεται να κλείσουν πλήρως εντός του 2025.

Περισσότερα:

Συνταξιούχοι: Πώς θα επιστρέφονται τα ποσά που καταβλήθηκαν κατά λάθος

Αναδρομικά: Ποιοι πρέπει να υποβάλουν τροποποιητική δήλωση και πώς θα πληρωθεί ο φόρος

Συντάξεις: Τέλος στην προσωπική διαφορά – Ποιοι κερδίζουν αυξήσεις κάθε χρόνο