Τα «γυρίζει» η ΕΕ για τον άνθρακα
Η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) ενδέχεται να επιτρέψει στα κράτη-μέλη να υπολογίσουν ανθρακικές πιστώσεις από αναπτυσσόμενες χώρες στους κλιματικούς τους στόχους, όπως δήλωσε ο Ευρωπαίος επίτροπος για το Κλίμα, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις από περιβαλλοντικές οργανώσεις.
Οι συζητήσεις κορυφώνονται αυτήν την εβδομάδα, καθώς οι χώρες της ΕΕ καλούνται να συμφωνήσουν στον νέο στόχο μείωσης των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα έως το 2040. Ο στόχος προβλέπει μείωση 90% σε σχέση με τα επίπεδα του 1990, στο πλαίσιο της στρατηγικής της Ένωσης για καθαρές μηδενικές εκπομπές έως τα μέσα του αιώνα.
Αν επιτευχθεί συμφωνία και εγκριθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ο στόχος αυτός θα μετατραπεί στη νέα διεθνή συμβολή της ΕΕ (NDC), με χρονικό ορίζοντα το 2035, όπως προβλέπει η Συμφωνία των Παρισίων.
Ωστόσο, σφοδρές αντιδράσεις προκαλούν οι προτάσεις που επιτρέπουν την κάλυψη μέρους του στόχου μέσω της αγοράς ανθρακικών πιστώσεων από το εξωτερικό. Πάνω από 130 περιβαλλοντικές οργανώσεις απέστειλαν επιστολή με την οποία εκφράζουν «έντονη ανησυχία» για τη δυνατότητα αυτή.
Ο Γκάρεθ Ρέντμοντ-Κινγκ, επικεφαλής διεθνών υποθέσεων στο think tank Energy and Climate Intelligence Unit, δήλωσε: «Δεν υπάρχει ανάγκη να χρησιμοποιηθούν πιστώσεις. Αν ένας τόσο σημαντικός ρυπαντής δεν επιτυγχάνει το μέγιστο δυνατό επίπεδο μείωσης εκπομπών, τότε μειώνεται η συνολική παγκόσμια φιλοδοξία. Αυτό θα έπληττε την ηγετική θέση της ΕΕ σε μια κρίσιμη συγκυρία.»
Ο Επίτροπος Κλίματος της ΕΕ, Βόπκε Χούκστρα, μιλώντας στον Guardian, υποστήριξε ότι οι αναπτυσσόμενες χώρες ενδιαφέρονται για χρηματοδότηση μέσω ανθρακικών πιστώσεων, για έργα όπως η αναδάσωση ή η αποκατάσταση δασών. «Ο πλανήτης δεν ενδιαφέρεται από πού αφαιρούμε εκπομπές. Πρέπει να δράσουμε παντού – και εντός και εκτός ΕΕ», δήλωσε.
Τόνισε ότι έργα σε Αφρική και Λατινική Αμερική έχουν ήδη εκδηλώσει ενδιαφέρον και πως τέτοιες πρωτοβουλίες θα πρέπει να είναι επιπρόσθετες των δράσεων που ήδη αναλαμβάνουν οι χώρες αυτές. «Αν είναι επιπλέον, τότε είναι εξαιρετική ιδέα», είπε. «Κανείς δεν αμφιβάλλει για την υψηλή φιλοδοξία της ΕΕ στον τομέα των εκπομπών.»
Ο Χούκστρα αναγνώρισε τα προβλήματα αξιοπιστίας που υπήρξαν στο παρελθόν με ανθρακικές πιστώσεις, χαρακτηρίζοντας την πιστοποίηση και επαλήθευσή τους ως «απολύτως κρίσιμη». Ωστόσο, δήλωσε αισιόδοξος: «Η ανθρωπότητα έχει λύσει πιο δύσκολα προβλήματα.»
Η συζήτηση για τον στόχο του 2040 απειλείται και από κράτη όπως η Γαλλία, που προτείνουν την «αποσύνδεση» του εσωτερικού στόχου από την επίσημη διεθνή συνεισφορά (NDC). Η πρόταση αυτή υποδηλώνει ότι ο στόχος του 2035 θα μπορούσε να υποβληθεί τον Σεπτέμβριο, χωρίς να έχει συμφωνηθεί πλήρως ο στόχος του 2040.
Ο Χούκστρα, ωστόσο, εμφανίστηκε κατηγορηματικός: «Την Τετάρτη θα παρουσιάσουμε τον στόχο μας για το 2040, και από αυτόν θα προκύψει μια φιλόδοξη διεθνής συνεισφορά. Είμαι βέβαιος ότι μέχρι τον Σεπτέμβριο θα έχουμε καταλήξει στον αριθμό, όπως μας ζητήθηκε από τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ.»
Όλες οι χώρες αναμένεται να καταθέσουν τις νέες NDC τους πριν από τη Διάσκεψη Cop30, που θα πραγματοποιηθεί τον Νοέμβριο στη Βραζιλία. Η στάση της Κίνας θα είναι καθοριστική, ιδίως μετά την αποχώρηση των ΗΠΑ από τη Συμφωνία των Παρισίων επί προεδρίας Τραμπ.
Ο Χούκστρα άσκησε δριμεία κριτική στην Κίνα για τα σχέδια κατασκευής νέων εργοστασίων άνθρακα. «Είναι ενάντια σε ό,τι συμφωνήθηκε στην Cop28. Η κατασκευή νέων εργοστασίων είναι πολύ κακή ιδέα», τόνισε.
Παράλληλα, εκτίμησε πως οι νέες δεσμεύσεις που θα παρουσιαστούν στην Cop30 στη Μπελέμ δεν επαρκούν για να διατηρηθεί η άνοδος της θερμοκρασίας κάτω από τον κρίσιμο στόχο του +1,5°C, όπως ορίζει η Συμφωνία των Παρισίων.
Αν και οι διοργανωτές της Cop30 δηλώνουν ότι οι NDC δεν θα αποτελέσουν αντικείμενο διαπραγμάτευσης, ο Χούκστρα υποστήριξε πως η διάσκεψη πρέπει να δώσει απάντηση στο πώς θα καλυφθεί το χάσμα μεταξύ των δεσμεύσεων και του ορίου των 1,5°C. «Δεν μπορούμε να αγνοήσουμε τον ελέφαντα στο δωμάτιο. Χρειαζόμαστε πολιτικό χώρο για να συζητήσουμε τις επιπτώσεις των NDC και τον δρόμο προς τα εμπρός.»
- 6 λεπτά πριν ΑΣΕΠ 1ΓΒ/2026: Σήμερα (4/6) η ηλεκτρονική κληρωτίδα – Έρχονται τα αποτελέσματα για 2.628 μόνιμες προσλήψεις
- 7 λεπτά πριν Έρχονται αναδρομικά έως 3.500 ευρώ για 100.000 συνταξιούχους- Ποιοι θα τα πάρουν
- 21 λεπτά πριν Συναγερμός στον Πειραιά: Όχημα έπεσε στη θάλασσα στο λιμάνι – Μεγάλη κινητοποίηση του Λιμενικού
