Μεγάλη Παρασκευή: Τι ώρα είναι η Αποκαθήλωση και η περιφορά του Επιταφίου

Η Μεγάλη Παρασκευή είναι η πιο ιερή και κατανυκτική ημέρα της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Είναι η ημέρα που ο Χριστός, ο Υιός του Θεού, προσεύχεται στον κήπο της Γεθσημανής, παραδίδεται εκούσια στους ανθρώπους, δικάζεται άδικα, χλευάζεται, βασανίζεται και τελικά ανεβαίνει στον Σταυρό, σηκώνοντας το βάρος της ανθρωπότητας. Είναι η ημέρα που ο Θεός πεθαίνει για τον άνθρωπο.

Δεν τελείται Θεία Λειτουργία. Οι καμπάνες χτυπούν πένθιμα. Ο Επιτάφιος, στολισμένος με λουλούδια και δάκρυα, στέκεται στο κέντρο του ναού, σύμβολο του σώματος του Εσταυρωμένου που εναποτίθεται στον Τάφο. Ο πόνος και η σιωπή διατρέχουν τις ψυχές των πιστών, οι οποίοι προσέρχονται για να συμμετάσχουν στο Θείο Δράμα με προσευχή, νηστεία και ταπείνωση.

Το απόγευμα ψάλλεται ο Εσπερινός της Αποκαθηλώσεως, ενώ το βράδυ κορυφώνεται η συγκίνηση με την Ακολουθία του Επιταφίου Θρήνου. Εκεί, οι ύμνοι της Εκκλησίας αγγίζουν το απόλυτο βάθος της ανθρώπινης καρδιάς, και ανάμεσά τους ξεχωρίζει ένας, που έχει σημαδέψει γενιές και γενιές:

«Αι γενεαί πάσαι…»

«Αἱ γενεαὶ πᾶσαι,
ὕμνον τῇ Ταφῇ σου,
προσφέρουσι Χριστέ μου.»

Σε τρεις απλές φράσεις, η Εκκλησία εκφράζει την οικουμενικότητα του Θείου Πάθους. Όλες οι γενεές, όλη η ανθρωπότητα, γονατίζει μπροστά στον νεκρό Χριστό, αποτίοντας φόρο τιμής στην Αγάπη Του που δεν γνώρισε όρια. Είναι ένας θρήνος, αλλά και ένας ύμνος δοξαστικός. Ο θρήνος της Μητέρας Του, των μαθητών Του, των αγγέλων και των ανθρώπων, γίνεται κοινός θρήνος όλων μας — γιατί ο θάνατος Του φέρνει τη ζωή.

Καθώς ο Επιτάφιος περιφέρεται στους δρόμους, η πόλη σωπαίνει. Ο κόσμος τον συνοδεύει με κεριά, προσευχές και βουβή κατάνυξη. Είναι η πορεία προς τον Τάφο, αλλά και η προετοιμασία για την Ανάσταση. Μέσα από το σκοτάδι, γεννιέται η ελπίδα. Η Μεγάλη Παρασκευή είναι το απόλυτο βάθος του πένθους, αλλά και η αρχή της ανάβασης προς το φως του Πάσχα.

Αυτή η μέρα δεν είναι μόνο για να θυμηθούμε· είναι για να νιώσουμε.
Να σιωπήσουμε, να δακρύσουμε, να σταθούμε ταπεινά μπροστά στον Σταυρό,
και να πούμε: “Αι γενεαί πάσαι, ύμνον τη Ταφή Σου προσφέρουσι Χριστέ μου.”

Τι είναι η αποκαθήλωση

Αποκαθήλωση: Η Ακολουθία των Μεγάλων Ωρών τελείται το πρωί, συνήθως γύρω στις 11:00. Ακολουθεί ο Εσπερινός της Αποκαθήλωσης, κατά τον οποίο ο ιερέας κατεβάζει τον Εσταυρωμένο από τον Σταυρό και τον τοποθετεί στον Επιτάφιο. Αυτή η τελετή πραγματοποιείται περίπου στις 12:00 το μεσημέρι, αν και η ώρα μπορεί να διαφέρει ανάλογα με την ενορία.

Περιφορά του Επιταφίου: Το βράδυ, τελείται η Ακολουθία του Επιταφίου Θρήνου, η οποία περιλαμβάνει τα Εγκώμια και την περιφορά του Επιταφίου. Η περιφορά συνήθως ξεκινά μετά τις 20:00, αλλά η ακριβής ώρα διαφέρει από ενορία σε ενορία, με ορισμένες εκκλησίες να ξεκινούν ήδη από τις 18:30 – 19:00. Κατά τη διάρκεια της περιφοράς, οι πιστοί ψάλλουν τον Επιτάφιο Θρήνο, συμμετέχοντας με κατάνυξη στην αναπαράσταση της Ταφής του Χριστού.​

Για την ακριβή ώρα των ακολουθιών στην ενορία σας, συνιστάται να επικοινωνήσετε με τον τοπικό ναό ή να επισκεφθείτε την επίσημη ιστοσελίδα της Μητρόπολης.

Αι γενεαί πάσαι (ω γλυκύ μου έαρ)

Αι γενεαί πάσαι, ύμνον τη Ταφή Σου, προσφέρουσι Χριστέ μου.
Καθελών του ξύλου, ο Αριμαθείας, εν τάφω Σε κηδεύει.
Μυροφόροι ήλθον, μύρα σοι, Χριστέ μου, κομίζουσαι προφρόνως.
Δεύρο πάσα κτίσις, ύμνους εξοδίους, προσοίωμεν τω Κτίστη.
Ούς έθρεψε το μάννα, εκίνησαν την πτέρναν, κατά του ευεργέτου.
Ιωσήφ κηδεύει, συν τω Νικοδήμω, νεκροπρεπώς τον Κτίστην.

Ω γλυκύ μου έαρ, γλυκύτατόν μου Τέκνον, πού έδυ σου το κάλλος;
Υιέ Θεού παντάναξ, Θεέ μου πλαστουργέ μου, πώς πάθος κατεδέξω;
Έρραναν τον τάφον αι Μυροφόροι μύρα, λίαν πρωί ελθούσαι.
Ω Τριάς Θεέ μου, Πατήρ Υιός και Πνεύμα, ελέησον τον κόσμον.
Ιδείν την του Υιού σου, Ανάστασιν, Παρθένε, αξίωσον σους δούλους.

Απόδοση στα Νεοελληνικά:

Όλες οι γενιές των ανθρώπων
προσφέρουν ύμνο στην Ταφή Σου,
Χριστέ μου.

Οι άγγελοι σιωπούν,
ο ήλιος κρύβεται,
η γη τρέμει.

Η Παρθένος στέκει με πόνο,
κρατώντας το σώμα Σου το νεκρό,
τον Υιό της και Θεό της.

Οι πιστοί θρηνούν,
οι ουρανοί σκύβουν.
Με δάκρυα και ευλάβεια,
η κτίση ολόκληρη προσκυνά
το άχραντο Σου Σώμα.

Αι γενεαί πάσαι…
Όλη η ανθρωπότητα Σε θρηνεί
και Σε υμνεί,
Θεάνθρωπε Ιησού.

Περισσότερα:

Αθωώθηκε ο Κώστας Ανεστίδης στην υπόθεση ΟΠΕΚΕΠΕ

Ζεφύρι: Σε κρίσιμη κατάσταση η 3χρονη που παρασύρθηκε από αυτοκίνητο

Νέα Γραμμή 5 στο Μετρό της Αθήνας: Πότε ξεκινά και ποιες περιοχές θα εξυπηρετεί