ΕΦΚΑ: Ποια χρέη παραγράφονται στην πενταετία
Ανάσα για χιλιάδες επαγγελματίες, ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους φέρνει η μείωση του χρόνου παραγραφής των ασφαλιστικών οφειλών προς τον ΕΦΚΑ. Από την 1η Ιανουαρίου 2026 τα νέα χρέη υπάγονται σε πενταετή παραγραφή, ωστόσο για τις παλαιότερες οφειλές εξακολουθούν να ισχύουν διαφορετικές προθεσμίες.
Οι οφειλέτες θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί, καθώς μια ειδοποίηση ή μια πράξη αναγκαστικής είσπραξης μπορεί να διακόψει την παραγραφή, ενώ η διαγραφή χρεών ενδέχεται να επηρεάσει και τον χρόνο ασφάλισης που απαιτείται για τη συνταξιοδότηση.
Σημαντικές αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζονται τα χρέη προς τον ΕΦΚΑ και το Κέντρο Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών (ΚΕΑΟ) φέρνει το νέο καθεστώς παραγραφής, δημιουργώντας διαφορετικά δεδομένα για όσους έχουν συσσωρεύσει ασφαλιστικές υποχρεώσεις.
Η μείωση του χρόνου παραγραφής από τη δεκαετία στην πενταετία αφορά τις νέες οφειλές που δημιουργούνται από την 1η Ιανουαρίου 2026 και μετά. Για τα χρέη προηγούμενων ετών, όμως, εξακολουθούν να εφαρμόζονται οι παλαιότερες προβλέψεις, γεγονός που απαιτεί προσεκτικό έλεγχο κάθε περίπτωσης.
Ποια χρέη παραγράφονται σε πέντε χρόνια και ποια σε δέκα
Το νέο καθεστώς διαχωρίζει τις ασφαλιστικές οφειλές ανάλογα με το πότε δημιουργήθηκαν.
Για τις υποχρεώσεις που γεννώνται από την 1η Ιανουαρίου 2026 και έπειτα, ο χρόνος παραγραφής περιορίζεται στα πέντε έτη.
Αντίθετα, για τις οφειλές που αφορούν ασφαλιστικές περιόδους μέχρι και τις 31 Δεκεμβρίου 2025, εξακολουθεί να ισχύει η δεκαετής παραγραφή.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και ο χρόνος από τον οποίο αρχίζει να υπολογίζεται η προθεσμία. Η παραγραφή ξεκινά από την 1η Ιανουαρίου του έτους που ακολουθεί εκείνο στο οποίο αφορά η ασφαλιστική υποχρέωση.
Για παράδειγμα, μια οφειλή που δημιουργείται μέσα στο 2026 αρχίζει να μετρά τον χρόνο παραγραφής της από την 1η Ιανουαρίου 2027 και, εφόσον δεν μεσολαβήσει κάποιος λόγος διακοπής, παραγράφεται τον Ιανουάριο του 2032.
Αντίστοιχα, για τις οφειλές προηγούμενων ετών εφαρμόζεται η δεκαετής προθεσμία, με βάση τους κανόνες που ισχύουν για τις συγκεκριμένες ασφαλιστικές περιόδους.
Προσοχή: Πότε σταματά η παραγραφή των χρεών
Η συμπλήρωση πέντε ή δέκα ετών δεν σημαίνει ότι κάθε ασφαλιστική οφειλή διαγράφεται αυτόματα.
Καθοριστικό ρόλο παίζουν οι ενέργειες που μπορεί να έχουν πραγματοποιήσει ο ΕΦΚΑ ή το ΚΕΑΟ για τη βεβαίωση και την είσπραξη των οφειλών.
Στις περιπτώσεις που μπορούν να διακόψουν την παραγραφή περιλαμβάνονται η κοινοποίηση ατομικής ειδοποίησης, η αποστολή εγγράφου μέσω δικαστικού επιμελητή, καθώς και η λήψη αναγκαστικών μέτρων είσπραξης.
Τέτοια μέτρα μπορεί να είναι η έκδοση πράξης διοικητικής εκτέλεσης, η κατάσχεση κινητής ή ακίνητης περιουσίας, η κατάσχεση απαιτήσεων εις χείρας τρίτων και ο προσδιορισμός προγράμματος πλειστηριασμού.
Όταν υπάρξει νόμιμη διακοπή, ο χρόνος παραγραφής επανυπολογίζεται σύμφωνα με τις προβλεπόμενες διατάξεις.
Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και μια παλιά οφειλή δεν μπορεί να θεωρηθεί παραγεγραμμένη μόνο και μόνο επειδή έχουν περάσει αρκετά χρόνια από τη δημιουργία της.
Τι ισχύει για χρέη που είχαν βεβαιωθεί πριν από το 2016
Ξεχωριστή αντιμετώπιση προβλέπεται για παλαιές ασφαλιστικές απαιτήσεις που είχαν βεβαιωθεί μετά τις 12 Μαΐου 2016.
Στις περιπτώσεις αυτές, εάν κατά τον χρόνο της βεβαίωσης είχε ήδη συμπληρωθεί η δεκαετία, οι απαιτήσεις θεωρούνται παραγεγραμμένες, με βάση τις ειδικές προβλέψεις του σχετικού καθεστώτος.
Για οφειλές που αφορούν την περίοδο 2004-2020 και βεβαιώθηκαν τον Ιούνιο του 2024, η παραγραφή εξετάζεται ξεχωριστά ανά ασφαλιστική περίοδο.
Έτσι, οι απαιτήσεις που αφορούν την περίοδο 2004-2013 θεωρούνται παραγεγραμμένες, ενώ για μεταγενέστερα έτη απαιτείται έλεγχος του χρόνου βεβαίωσης και τυχόν πράξεων που επηρέασαν την παραγραφή.
Το «αγκάθι» με τα ένσημα και τη σύνταξη
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται από όσους πλησιάζουν στη συνταξιοδότηση και επιδιώκουν τη διαγραφή ασφαλιστικών οφειλών.
Η παραγραφή μπορεί να απαλλάξει τον ασφαλισμένο από την υποχρέωση καταβολής συγκεκριμένων χρεών, όμως δεν είναι πάντοτε χωρίς συνέπειες για τον ασφαλιστικό του χρόνο.
Ο αντίστοιχος χρόνος ασφάλισης ενδέχεται να μη συνυπολογίζεται για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος ή για τον υπολογισμό της σύνταξης, εφόσον οι σχετικές εισφορές δεν έχουν καταβληθεί.
Αυτό μπορεί να δημιουργήσει σοβαρό πρόβλημα σε ασφαλισμένους που χρειάζονται τα συγκεκριμένα χρόνια για να συμπληρώσουν τις προϋποθέσεις συνταξιοδότησης.
Για τον λόγο αυτό, προβλέπεται η δυνατότητα καταβολής των αντίστοιχων εισφορών, ώστε να αξιοποιηθεί ο ασφαλιστικός χρόνος που διαφορετικά δεν θα προσμετρούνταν.
Ο ασφαλισμένος μπορεί επίσης να εξετάσει εάν τον συμφέρει η αναγνώριση πλασματικών ετών, ανάλογα με τις προϋποθέσεις που πληροί.
Τι πρέπει να προσέξουν οι ασφαλισμένοι
Όσοι έχουν παλαιές οφειλές προς τον ΕΦΚΑ θα πρέπει να εξετάσουν πότε δημιουργήθηκαν τα χρέη τους, εάν έχουν βεβαιωθεί και αν έχει μεσολαβήσει κάποια πράξη που διακόπτει την παραγραφή.
Η εξέταση αυτή αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία για τους ασφαλισμένους που βρίσκονται κοντά στη συνταξιοδότηση, καθώς η απαλλαγή από ένα χρέος μπορεί να συνοδεύεται από απώλεια ασφαλιστικού χρόνου.
Η πενταετής παραγραφή αποτελεί σημαντική αλλαγή για τις νέες ασφαλιστικές οφειλές, δεν σημαίνει όμως ότι όλα τα χρέη προς τον ΕΦΚΑ σβήνονται αυτομάτως μετά την παρέλευση πέντε ετών. Κάθε περίπτωση χρειάζεται ξεχωριστό έλεγχο, τόσο ως προς την παραγραφή όσο και ως προς τις πιθανές επιπτώσεις στα συνταξιοδοτικά δικαιώματα.
- 12 λεπτά πριν ΑΣΕΠ: Αύριο (20/11) οι κληρώσεις για δύο προκηρύξεις μονίμων
- 15 λεπτά πριν Γιάννης Παπαμιχαήλ: Νοσηλεύεται σε κλινική έπειτα από εισαγγελική εντολή
- 18 λεπτά πριν ΕΦΚΑ: Ποια χρέη παραγράφονται στην πενταετία







